KOMENDY LINUXA

Ядро działa w jednej przestrzeni adresowej. Oznacza to, że jeden moduł lub sterownik może uszkodzić całe jądro.
Ctrl + Alt + F(1-6) przełączenie między wirtualnymi konsolami. ttyN – gdzie N to numer konsoli?
Ctrl + Alt + F7 przełączenie do konsoli graficznej
startx _uruchomienie systemu X Windows (przejście do trybu graficznego)
ho -r lub runlevel _wyświetlenie poziomu działania systemu operacyjnego !!!
init n (n od 0 do 6) uruchamia jeden z poziomów działania systemu, np. 3. Oznacza to uruchomienie pliku rc3.d, który zawiera dowiązania symboliczne do plików w katalogu init.d.
Nazwa dowiązania może zaczynać się od K-zatrzymanie lub S-uruchomienie, a następnie cyfra priorytetu uruchomienia.
*************
mount /dev/hda4 mnt/hda4 -t data=<tryb dziennika> _writeback, ordered, journal?
Tworzenie nowego systemu plików ext3
1. Utworzenie partycji za pomocą parted lub fdisk
2. Sformatowanie partycji za pomocą mkfs
3. Nadanie partycji etykiety za pomocą e2label
4. Utworzenie punktu montowania za pomocą mkdir
5. Dodanie partycji do pliku etcfstab
*************
GRUB bootloader
Naciśnięcie E – wejście do interfejsu edytora wpisów. Esc – anulowanie zmian i powrót do menu.
Naciśnięcie B (po edycji) – wykonanie poleceń i uruchomienie systemu operacyjnego
Naciśnięcie C – wejście do interfejsu wiersza poleceń, wprowadzanie poleceń i naciśnięcie Enter do wykonania
help all – wyświetlenie wszystkich poleceń
Wybór jądra i naciśnięcie - a. Na końcu linii dodaj przez spację numer runlevel
less /boot/grub/grub.conf _plik bootloadera
**************************
2.1 Superblok – ważne informacje o dyskach?
dumpe2fs /dev/sda1 | grep superblock _informacje o superblokach
Użycie zapasowego superbloku: wszystkie?
1. Uruchomienie z Live CD lub płyty instalacyjnej Centos
2. fsck -y -b 8193 /dev/sda1 _Sprawdzenie dysku 8193 – numer 1 z zapasowych superbloków
3. Montowanie systemu plików
3.1 Zwykłą metodą
3.2 Jeśli się nie udało:
mount sb=8193 /dev/sda1 /mnt _Nr z. super bloku /urządzenie /punkt.montowania
4. Dodanie do /etc/fstab opcji sb (sb=8193) do naszego systemu plików
*********************
Uprawnienia dostępu do plików
123 456 789
s t rwx rwx rwx
s _bit suid – 4 (000) plik uzyskuje uprawnienia nie uruchamiającego go użytkownika, ale właściciela pliku (narzędzie passwd) musi mieć uprawnienia do wykonania? ***w shellu, czerwonym kolorem wyróżnione są pliki z bitem suid.
t _bit sticky – 1 (000)
1/2/3 _czytanie/zapis/wykonanie dla właściciela
4/5/6 _czytanie/zapis/wykonanie dla grupy właściciela
7/8/9 _czytanie/zapis/wykonanie dla pozostałych
Uprawnienie do czytania oznaczone jest cyfrą 4, do zapisu – 2, do wykonania – 1
Jeśli wszystko jest dozwolone, to cyfra uprawnień, która jest ustawiana na plik dla danej grupy = 7.

chmod [opcje] [tryb] plik – zmiana uprawnień dostępu. -v – wyświetla informacje debugowe, -R – tryb rekurencyjny, zmiana uprawnień dla wszystkich podkatalogów i plików
chmod 4755 test.txt _4 – dodanie bitu suid, 7 – pełne uprawnienia właściciela, 5 i 5 – odczyt i wykonanie dla grupy i pozostałych – ta komenda dla pliku w katalogu domowym (folderze) roota zwróciła komunikat: You have new mail in /var/spool/mail/root ?
-rwsr-xr-x root root 1 _należy czytać jako rws (zamiast x jest s) rx rx, root – właściciel, root – grupa właściciela, 1 – liczba linków
Odwrócenie: chmod 0755 test.txt lub chmod 755 test.txt – 0 przed 7 jest podstawiane domyślnie.
chmod 750 test.txt – 0 zeruje wartość uprawnień
chmod -R u=rwx,g=rx,o=x myfiles – druga metoda zmiany uprawnień dostępu dla katalogu lub pliku.
chmod -R u-x,g-x,o-x myfiles – trzecia metoda zmiany uprawnień dostępu dla katalogu lub pliku osobno dla każdej grupy użytkowników, gdzie a – właściciel, g – grupa właściciela, o – wszyscy pozostali.
chmod -R a-x myfiles – czwarta metoda zmiany uprawnień dostępu dla katalogu lub pliku dla wszystkich użytkowników. W metodach 3 i 4 można użyć -/+
chmod +x script.sh – dodanie uprawnień do wykonania dla wszystkich grup. Piąta metoda zmiany uprawnień dostępu.

bit sgid – 2 (000) – dziedziczenie uprawnień grupy właściciela. Jeśli bit sgid jest ustawiony dla katalogu, to tworzone w nim pliki podczas uruchamiania będą przyjmować identyfikator grupy katalogu, a nie grupy, do której należy właściciel pliku.
Wykonywanie programu z uprawnieniami grupy właściciela? Jak poprawnie?
bit sgid dla pliku: chmod 2755 test.txt

bit sticky – 1 (000) – jeśli jest ustawiony na katalogu, to usuwać i zmieniać nazwy plików tego katalogu może tylko właściciel tego katalogu, właściciel pliku lub root. Same uprawnienia do zapisu w tym katalogu nie są wystarczające.
chmod 1755 test.txt

chown [opcje] [właściciel]:[grupa] test.txt – zmiana właściciela pliku i grupy. -v – wyświetla informacje debugowe, -R – tryb rekurencyjny.
[właściciel]:[grupa] – to nowy właściciel i nowa grupa.
chown -R user1:user1 * – zmiana właściciela i grupy dla wszystkich plików i podkatalogów bieżącego katalogu. Nie można zmienić właściciela podkatalogu. Kto ma uprawnienia do zmiany właściciela pliku lub katalogu?
chgrp group1 file1 – zmiana grupy.

umask XXXX – zmiana (ustawienie) trybu dostępu, określa uprawnienia dostępu dla nowo tworzonych katalogów i plików!!!
Wartość umask jest odejmowana od liczby 777 dla katalogów i od liczby 666 dla plików.
umask – sprawdzenie, jaki umask jest używany w systemie, u mnie: 0022.
Nowe katalogi: 0777 - 0022 = 0755. Nowe pliki 0666 - 0022 = 0644

umask 0 1 2 3 4 5 6 7
Maska trybu dostępu r w x r w - r - x r - - - w x - w - - - x - - -

mount [opcje] [urządzenie] [punkt_montowania] – montowanie plików
umount [opcje] [urządzenie] LUB [punkt_montowania] -f wymusza odmontowanie
mount – lista zamontowanych systemów plików
Podczas montowania można ustawić uprawnienia. Można zamontować cały system plików tylko do odczytu. Nadpisuje to wcześniej przypisane uprawnienia.
zamontuj CD: mount -t iso9660 /dev/cdrom /mnt _podaj typ systemu plików (dla CD nie jest wymagane)
zamontuj obraz: mount -o loop -t iso9660 image.iso /mnt/iso nie wyszło?
iso9660 do montowania systemów Unix i CD/DVD mount -t ext3 /dev/sda4 /disk mount nie tworzy partycji.
nfs do montowania sieciowego systemu plików
vfat, ntfs do montowania partycji Windows
ufs dla Solarisa
W pliku /etc/fstab znajduje się lista systemów plików do automatycznego montowania przy uruchamianiu systemu operacyjnego
[urządzenie] [punkt_montowania] [typ_fs] [opcje] [flaga dump _przestarzała] [flaga fsck (0-nie sprawdzaj, 1-sprawdzaj, 2-sprawdzaj po sprawdzeniu 1]
cat /etc/fstab –
nazwy urządzeń:
hdc – dyski twarde
scsi -

cat /etc/mtab (mount) – wyświetlanie informacji o zamontowanych systemach plików. Nie edytować ręcznie.
/etc/filesystems – lista możliwych systemów plików. Używana przez polecenie mount do automatycznego uzupełniania, jeśli nie podano klucza -t z typem systemu plików

System plików proc istnieje tylko w pamięci RAM. Używany jako interfejs do struktur danych jądra. Jest to wirtualny system plików, ładowany do pamięci operacyjnej przy starcie systemu i nie zajmuje miejsca na dysku twardym. Wiele plików w nim można zmieniać, zmieniając tym samym parametry jądra w czasie rzeczywistym.
cat /proc/cpuinfo, meminfo, mounts, devices, filesystems, modules, version, cmdline – lista parametrów przekazywanych jądrze przy uruchamianiu. Źródło informacji o systemie!!!

Praca z plikami:
Utwórz plik tekstowy za pomocą edytora vi/vim, przekierowując wyjście polecenia echo lub cat.
Edytor vim:
i – wprowadzanie tekstu. Esc – po wprowadzeniu, powrót do trybu edycji.
: – do wpisywania poleceń dotyczących pracy z plikami, edycji ustawień i innych poleceń.
Teraz można wpisywać: w – do zapisu pliku i q do wyjścia z edytora. q! – wyjście bez zapisu.
/ – wyszukiwanie
touch test.txt – aktualizacja czasu dostępu do wcześniej utworzonego pliku (utworzenie nowego w bieżącym katalogu). Domyślnie tworzony jest plik z uprawnieniami 644. Zazwyczaj zmienia się na 775/755
touch 'z spacją'.txt – utworzenie pliku ze spacją.

CP [opcje] [źródło] [miejsce_docelowe] – kopiowanie pliku lub katalogu.
cp test.txt test1.txt – utworzenie test1 jako kopii test.txt, cp /etc/test.txt ~ – kopiowanie test.txt do katalogu domowego.
cp -r /etc/ /root/dok – kopiowanie zawartości partycji /etc/ do nowo utworzonego folderu /root/dok, nie można kopiować pliku jednocześnie z tworzeniem folderu, tylko zawartość partycji.

mv [opcje] [źródło] [miejsce_docelowe] – przenoszenie plików
mv file.txt /tmp/ – przeniesienie file.txt do /tmp/ bez zmiany nazwy
mv /tmp/file.txt ~/file2.txt – przeniesienie file.txt, zmieniając nazwę na file2.txt

Link miękki wskazuje na plik, link twardy na deskryptor indeksowy pliku.
ln [opcje] [cel] [nazwa_linku] – tworzenie linków między plikami.
ln -s file.txt lnk – utworzenie linku symbolicznego (miękkiego) lnk (przez –s) – zamiast nazwy ścieżki pliku można podać alias, wskazuje na plik.
ln file2.txt file.txt – utworzenie linku twardego – wskazuje na deskryptor indeksowy pliku
unlink lnk – usunięcie linku miękkiego

cat – wyświetlanie zawartości, less – stronicowanie/wiersz po wierszu, q – wyjście, Shift + PgUp/PgDn – nawigacja.
cat test.txt test1.txt – wyświetlenie zawartości dwóch plików.
cat test.txt test1.txt > test2.txt – połączenie plików w jeden.
cat test1.txt > test2.txt – zastąpienie zawartości pliku test2 zawartością pliku test1.
cat test1.txt >> test2.txt – dołączenie zawartości pliku test1 do zawartości pliku test2.
cat - >> test1.txt – dodawanie danych do pliku test1 bezpośrednio z powłoki. Ctrl + C – zapisanie zmian.

head -n 20 test.txt – wyświetlenie pierwszych 20 wierszy pliku (domyślnie 10 wierszy).
tail -n 20 test.txt – wyświetlenie ostatnich 20 wierszy pliku (domyślnie 10 wierszy).
nl test.txt – wyświetlenie pliku z numeracją wierszy

df [opcje] [plik] – statystyki użycia systemu plików. Można użyć df, df -h lub df -h /dev/sda1.
du [opcje] [plik] – statystyki zajmowanego miejsca na dysku. du -hs /usr/share – wyświetlenie rozmiaru katalogu /usr/share.
-h – wyświetlanie statystyk w formacie przyjaznym dla człowieka – MB itp. -s – sumowanie wyników podkatalogów i plików w nich zawartych.

echo [opcje] [ciąg] – wyświetlanie ciągu tekstu. echo -n 'blablabla' – wyświetla blablabla w tym samym wierszu.
echo 'blablabla' – wyświetla blablabla w nowym wierszu.
echo 'blablabla' > file.txt – zastąpienie zawartości pliku, echo 'blablabla' >> file.txt – dołączenie do zawartości pliku

wc [opcje] [plik] – statystyki dotyczące pliku !!!
-c – liczba bajtów w pliku, -m – liczba znaków w pliku, -l – liczba wierszy w pliku, -L – długość najdłuższego wiersza
-w – liczba słów w pliku.

find [ścieżka_wyszukiwania] [opcja_wyszukiwania] [wartość] [opcja_działania] – wyszukiwanie plików lub katalogów.
-name – nazwa pliku lub katalogu, który należy znaleźć
-type – typ obiektu: f – zwykły plik, d – katalog, b – urządzenie blokowe, c – urządzenie znakowe, p – potok nazwany, l – dowiązanie symboliczne, s – gniazdo,
-size – użycie rozmiaru pliku jako kryterium wyszukiwania
-mtime – data modyfikacji
-ctime – czas ostatniej zmiany atrybutów pliku. Jaka jest różnica między mtime a ctime?
-atime – czas ostatniego dostępu do pliku touch?
-perm 777 – z uprawnieniami dostępu 777
-print – po prostu wydrukowanie ścieżki bezwzględnej pliku
-exec – wykonanie określonej komendy dla znalezionych obiektów
find / -name pab -type d
find /tmp/ -name core -type f -print | xargs /bin/rm –f – szukamy pliku, wyświetlamy go na ekranie za pomocą print, a następnie za pomocą xargs przekazujemy jako argument do komendy rm.
find /etc/ -perm 777 -type f – szukamy plików z uprawnieniami 777 w katalogu etc.
find /etc/ -name pablish -exec rm -rf {} \; – wykonanie komendy rm -rf dla znalezionych obiektów. Zamiast {} zostanie podstawione to, co znaleźliśmy jako argument.

F4 - otwarcie pliku
Praca z katalogami:
mkdir - tworzenie, ls - wyświetlanie, mv - zmiana nazwy/przenoszenie, rm -rf - usuwanie zajętych katalogów, rmdir - usuwanie pustych !!!
mkdir –p ~/test/cda/blabla _100% utworzenie podkatalogów w katalogu domowym
mkdir -p /root/dok/dir2{dir1,dir2,dir3} –tworzenie struktury katalogu dok/dir2 z 3 sekcjami dir1-3
«.» - bieżący katalog, «..» - katalog nadrzędny, dla katalogu głównego «.» = «..»
mkdir -m 700 dir2 - jawne ustawienie uprawnień dla nowego katalogu
rm -rf* - usunięcie całej zawartości bieżącego dysku,
gdzie -r - tryb rekurencyjny, -f - wyłączenie pytań o potwierdzenie
rmdir ~/test _usunięcie pustego podkatalogu katalogu domowego
mknod _tworzenie urządzeń zorientowanych na bajty - drukarki, modemy rm _delet?
mknod _tworzenie urządzeń zorientowanych na bloki - dysk twardy?
mknod _tworzenie potoków nazwanych rm _delet?
socket można usunąć rm

ls - wyświetlanie zawartości katalogu.
ls -lhR /etc/ | less -przekierowanie wyjścia przez potok do polecenia less
-a -wszystkie, w tym ukryte pliki (zaczynające się od kropki), -h -rozmiar plików, -l -wszystkie informacje, -i -inody (deskryptory indeksowe), -R -informacje o wszystkich podkatalogach -t –sortowanie według czasu, /*.txt –wyszukiwanie według wzorca
Man ls –pomoc.
q - wyjście, Pg Up, Pg Dn - przemieszczanie. / - wprowadzenie wyszukiwania, n - w dół N - w górę
ls ../.. _wyświetlenie dwa poziomy wyżej, ls ../man _znalezienie katalogu man na poziom wyżej
ls -l /dev/sda = file /dev/sda, ls –l /root /tmp /usr …- wyświetlenie kilku plików
ls –l /etc/*/*.conf –wyszukiwanie według rozszerzenia, „pomijając” 1 poziom
ls -l /etc/[^a-w]*.conf - szuka katalogów nie zaczynających się od a-w z rozszerzeniem conf.
ls –ld –uprawnienia do bieżącego katalogu.
cd – change directory –zmiana katalogu
cd /usr/share/doc - przejście po ścieżce bezwzględnej
cd - _do poprzedniego katalogu, cd .. _na poziom wyżej, cd ~ _do katalogu domowego,
cd ~/myfiles _przejście z dowolnego miejsca do nowo utworzonego podkatalogu katalogu domowego.

grep [opcje] wzorzec [ścieżka do pliku wyszukiwania] - Wyszukiwanie według wzorca.
rpm -qa | grep chk - wyszukiwanie chk w wyjściu wszystkich zainstalowanych w systemie pakietów.

/dev/null - tzw. czarna dziura, używana do pochłaniania niepotrzebnego wyjścia programów
command > /dev/nul 2>&1 - przekierowanie wszystkich błędów do /dev/null.
/dev/zero - można użyć do utworzenia pliku o określonym rozmiarze
dd if=/dev/zero of=file.iso bs=1024 count=1024 - utworzenie pliku iso o rozmiarze 1 Mb.
/dev/random, /dev/urandom - używane przez skrypty do generowania liczb losowych.

BASH:
# - wiersz poleceń z uprawnieniami administratora
$ - wiersz poleceń zwykłego użytkownika - można pracować w katalogu domowym bez wpływu na cały system

Ctrl + C - przerwanie bieżącego procesu (sygnał SIGINT)
Ctrl + D - wyjście z interpretera poleceń
Ctrl + L - wyczyszczenie ekranu
Ctrl + Z - przeniesienie procesu do trybu tła
Alt + D - usunięcie wszystkich znaków od bieżącej pozycji do końca słowa
Alt + R - wyczyszczenie całej linii
Podwójne TAB - wszystkie dostępne polecenia
Esc + D - usunięcie od kursora do końca słowa

echo $BASH_VERSION - wersja BASH. $ - znak zmiennej, czyli wyświetlenie zmiennej BASH_VERSION.
echo $BASH - lokalizacja BASH

Format poleceń: nazwa_polecenia [flagi/ opcje] [argumenty]
./nazwa_skryptu.sh - uruchomienie skryptu z katalogu domowego
Pliki konfiguracyjne BASH
1. Lokalne - znajdują się w katalogach domowych użytkowników systemu i mają priorytet nad Globalnymi.
.bash_logout - skrypt wykonywany przy wyjściu z systemu
.bash_history - plik z historią poleceń, który jest zapisywany do pliku po wyjściu użytkownika z systemu. Można skonfigurować, aby zapisywał się natychmiast?
.bash_profile - skrypt wykonywany przy logowaniu do systemu (w niektórych systemach używany jest bashlogin)
.bashrc - skrypt wykonywany za każdym razem, gdy otwierana jest nowa powłoka. Wykonywany jest on oraz wszystkie polecenia w nim wymienione.
2. Globalne:
/etc/profile
/etc/bashrc

history - wyświetlenie historii poleceń. Liczbę wierszy określa zmienna echo $HISTSIZE, domyślnie 1000 wierszy.
history N - wyświetlenie ostatnich N wierszy.
history -d N - usunięcie wiersza N.
!! - wykonanie ostatniego wprowadzonego polecenia
!N - wykonanie polecenia N
!string - ostatnie polecenie, które zaczyna się od ciągu string

Przekierowanie wejścia/wyjścia.
Deskryptor pliku - nieujemna liczba całkowita przypisywana przez system operacyjny do pliku otwieranego przez proces. W systemie stale otwarte są 3 deskryptory plików.

Numer Nazwa Opis Komentarz
0 stdin Standardowe wejście - wprowadzanie danych z klawiatury obsługuje klawiaturę
1 stdout Standardowe wyjście - wyświetlanie na ekranie monitora obsługuje monitor
2 stderr Służy do wyświetlania komunikatów o błędach

cat file1 file3 2>err_file - błąd wyjścia nieistniejącego pliku file3, przekierowany do nowo utworzonego pliku err_file. 2 - stderr.
cat < /etc/resolv.conf - przekierowanie z pliku.
cat > file, następnie enter, a następnie z nowej linii wprowadzamy tekst. Zakończenie wprowadzania: Ctrl + c. Wprowadzony tekst został dodany do nowo utworzonego pliku file.
date > date.txt - przy przekierowaniu do pliku istniejące dane są nadpisywane.
date >> date.txt - przy przekierowaniu do pliku, dopisanie do istniejących danych.
vi <(ls /etc) - przekierowanie zawartości katalogu etc do edytora tekstu. Pod jaką nazwą zapisać otrzymany wynik?
echo -e "'ls -l /etc/[^a-w]*.conf'\n" - szuka katalogów nie zaczynających się od a-w z rozszerzeniem conf. Nie działa??? '- ?
Możliwe przekierowania:

Skąd Dokąd
stdout Plik
stdout Stderr
stdout i stderr Stdout
stdout i stderr Stderr
stdout i stderr Plik
stderr Plik
stderr Stdout
Potoki łączą standardowe wyjście jednego polecenia z wejściem innego i oznaczane są symbolem: |
ls /usr/share | wc -l - podliczenie liczby wierszy w katalogu

Builtin wbudowane polecenia bash. enable (enable -a) - wyświetlenie wszystkich (wyświetla listę poleceń)
rpm -qa | grep hist - szuka w pakietach systemu fragmentu hist, takiego nie ma, ponieważ polecenie history jest wbudowane w bash.
Podczas uruchamiania najpierw wykonywane jest wbudowane polecenie, a dopiero potem następuje jego wyszukiwanie w zmiennej $PATH
enable -n pwd - wyłączenie wbudowanego polecenia pwd. Po tym zostanie wykonane systemowe polecenie pwd znajdujące się w /bin/pwd
enable -n - lista wyłączonych wbudowanych poleceń

Zmienne
Proces macierzysty > proces potomny > proces potomny itd.
Procesy mogą kolejno przekazywać informacje o zmiennych na niższy poziom od procesu macierzystego do potomnych, ale nie odwrotnie. Proces potomny nie może przekazać niczego do procesu macierzystego.
Value=10 – tworzenie zmiennej i nadawanie jej wartości. Zmienna będzie dostępna tylko w bieżącej sesji.
Export Value=10 – teraz można używać zmiennej z innych programów.
Unset value – usuwanie zmiennej
env – wyświetlenie zmiennych środowiskowych (wyeksportowanych). Tutaj zobaczymy je dopiero po wykonaniu polecenia: Export Value
typeset – wyświetlenie zmiennych środowiskowych, w tym utworzonych przez użytkownika.
Vim script.sh, sam skrypt:
#!/bin/bash
Echo $value
./script.sh – wykonanie skryptu w katalogu domowym roota.
Shell – jest procesem macierzystym dla skryptu. Mogliśmy разрешить mu używać zmiennej eksportując ją. Lub zabronić nie eksportując jej.
Popularne zmienne: wyświetlenie echo $
$HOSTNAME – nazwa hosta
$Shell – nazwa powłoki (interpretera poleceń)
$USER – nazwa zalogowanego użytkownika
$PATH – lista katalogów systemu operacyjnego, w których odbywa się wyszukiwanie polecenia, gdy wpisujemy je w konsoli. Wyszukiwanie odbywa się sekwencyjnie w katalogach, aż do pierwszego znalezienia.
$PWD – bieżący katalog roboczy
$HOME – bieżący katalog domowy użytkownika
$UID – cyfrowy identyfikator bieżącego użytkownika
$# – liczba przekazywanych argumentów
echo $PATH – zmienna przechowująca listę katalogów w systemie

Zmienne lokalne.
$0 – zawiera nazwę uruchamianego pliku
$1 – pierwszy argument
$2 – drugi argument
$PS1 – to monit wiersza poleceń

Vim script.sh, sam skrypt:
#!/bin/bash
Echo “first arg” - $0
Echo “second arg” - $1
…
Echo “10 arg” - ${10} – zaczynając od 10. argumentu, należy podawać je w nawiasach.
./script.sh first_arg second_arg – przekazanie skryptowi 1. i 2. argumentu

Przydatne polecenia:
cat /etc/passwd – wyświetlenie listy użytkowników
pwd – wyświetlenie bieżącego katalogu. pwd [-LP]
ps aux | grep mingetty – znalezienie wszystkich procesów systemu + wyświetlenie tylko tych zawierających słowo mingetty
whoami – zwraca bieżącą nazwę użytkownika, pod którym pracuje użytkownik.
netstat -nr – do analizy sieciowej
su user1 – przełączenie na innego użytkownika. Pytanie: w jakim przypadku po zmianie użytkownika na zwykłego, ma sens polecenie: cd ~ ?
exit – powrót do wiersza poleceń roota
useradd – dodanie użytkownika – command not found przy wprowadzaniu przed startx?
Pytanie sudo useradd PPetrov – błąd już po wprowadzeniu żądanego hasła?
#passwd Uliashov – zmiana hasła z poziomu roota na dowolne
$passwd Ivanov – zmiana hasła z poziomu użytkownika na zgodne z wymaganiami bezpieczeństwa.
date – wyświetlenie systemowej daty i czasu
env – wyświetlenie zmiennych środowiskowych (wyeksportowanych)
typeset – wyświetlenie zmiennych środowiskowych, w tym utworzonych przez użytkownika.
df –h – stopień wypełnienia przestrzeni dyskowej
rm mod pcspkr – załaduje sterownik jądra z pamięci operacyjnej
modprobe pcspkr
lsmod – lista modułów
modinfo pcspkr – wyświetlenie informacji o module

Lekcja nr 4

W każdym katalogu znajdują się 2 dowiązania. Dodanie każdego podkatalogu zwiększa liczbę dowiązań o +1.
Niektórzy wyłączają swap, aby uniknąć ciągłego drgania dysków.
fdisk -l – konfiguracja dysku twardego
free – statystyki pamięci operacyjnej
vnc viewer 10.95.4.229
System DOS pozwala na utworzenie 3 partycji
Primary – zwykła
Extended – rozszerzona, wewnątrz niej można utworzyć partycję logiczną
Partycje od 1 do 4 to Primary lub Extended. Od 5 w górę – logical
swapon -a / swapoff -a – podłączanie/odłączanie swap
etoolabel ???
partprobe?
Pobierz vnc viewer
mkswap – ???
mkfs hdc1(2-6)
Jeśli zamontujesz partycję w nowym folderze, tworzone w nim pliki będą znajdować się nie w folderze, ale na zamontowanej partycji

1 free
2 cat /proc/swaps
3 swapoff -a /dev/mapper/VolGroup00-LogVol01 - ścieżka z pkt. 2
4 mkfs /dev/mapper/VolGroup00-LogVol01
5 mkdir /novyi
6 mount /dev/mapper/VolGroup00-LogVol01 /novyi
7 utwórz foldery i pliki w folderze – punkt montowania
8 umount
9 mkswap /dev/mapper/VolGroup00-LogVol01 – oznaczenie urządzenia
10 swapon -a

alias ‘fuck’ = ‘init 0’ nie robić
Montowanie systemów plików (mount) może tylko root.
Można podłączyć zdalny system plików, np. na czas backupu.
W etc/fstab można wpisać uprawnienia użytkownika do montowania określonego folderu.

Lekcja nr 6

LVM – menedżer woluminów logicznych – zobacz opis w internecie.
LV > VG – grupa > PV – hd1, … dyski fizyczne są łączone w 1 grupę. Albo odwrotnie: 1 dysk jest dzielony na wiele woluminów???. Możliwa utrata wydajności ~ 5%.
vgs, pvs, lvs
Zadanie: uzyskać wolumin logiczny. ??????????
pvcreate /dev/hdc5
PV
VG
Vgcreate VG1 /dev/hdc5 - utworzenie grupy
Lvcreate –L 100M –n DataBase VG1 - utworzenie woluminu logicznego
Ls /dev/VG1/DataBase - sprawdzamy.
Wykonujemy:
1 free
2 cat /proc/swaps
3 swapoff -a /dev/mapper/VolGroup00-LogVol01 - ścieżka z pkt. 2 - odłączono
4 lvremove /dev/mapper/VolGroup00-LogVol01 - usunięto
5 cat /proc/swaps
6 vgs – pokaże wolne miejsce free
7 lvcreate –L 100M –n MYVOL1 VolGroup00
8 mkfs /dev/VolGroup00/MYVOL1 – formatowanie
8 mount /dev/mapper/VolGroup00-MYVOL2 /novyi lub mount /dev/VolGroup00/MYVOL1 /novyi
ls –l /Dev/VolGroup00 – dowiązanie do dev/mapper/Vol…
Można zrobić natychmiastowy zrzut stanu partycji:
lvcreate –s /dev//VolGroup00/MYVOL1 –n SNAP_MYVOL1 –L 100M - zrzut to również nowa partycja. Można ją podłączyć jako partycję do punktu montowania, ale jeśli utworzysz w niej plik, nie będzie on widoczny w zrzucie
Podczas tworzenia plików w punkcie montowania lvs pokaże zmiany partycji zrzutu
Przed zmianą danych, ich historia jest zapisywana w snapshocie
Snapshot jest tworzony w tej samej grupie woluminów.
Utwórz snapshot tylko do odczytu:
lvcreate –p r –s /dev//VolGroup00/MYVOL1 –n SNAP_MYVOL1 –L 100M – nie pozwoli na zapis w punkcie montowania.
Komendy:
Ctrl + r + wpisz szukany tekst
Ctrl + u – wyczyść cały output (błąd przy wpisywaniu hasła)
Ctrl + W – wyczyść po słowach
Ctrl + L – wyczyść ekran???
Alt + . – wyświetl ostatni parametr
Ctrl + S – blokada ekranu. Ctrl + Q - odblokuj

artykuł pochodzi stąd